T.C.
GELİR İDARESİ BAŞKANLIĞI
MERSİN VERGİ DAİRESİ BAŞKANLIĞI
Mükellef Hizmetleri Grup Müdürlüğü
Sayı
:
18008620-140[2016-705-84]-112509
07.11.2017
Konu
:
Bankaya Olan Borçlara Karşılık Gayrimenkul Devrinde Tapu Harcı
İlgide kayıtlı özelge talep formunuz ve eklerinin incelenmesinden, şirketinizin ipoteğinde bulunmayan mülkiyeti şirketiniz yetkilisi …'in eşi …'e ait olan Mersin İli … İlçesi … mahallesi … Ada, … parsel, … cilt ve … sahifede kayıtlı taşınmazın, şirketinizin borcuna karşılık …bank'a devredilerek şirketiniz borcuna mahsup edileceği belirtilerek, özelge talep formunuz ekinde yer alan protokol gereğince tapuda yapılacak tescil işlemlerinin harçtan istisna olup olmadığı hakkında Başkanlığımızdan görüş talep edildiği anlaşılmaktadır.
492 Sayılı Harçlar Kanununun 57 nci maddesinde, tapu ve kadastro işlemlerinden bu kanuna bağlı (4) sayılı tarifede yazılı olanların, tapu ve kadastro harçlarına tabi olduğu; Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin "I-Tapu işlemleri" başlıklı bölümünün 9 uncu maddesinde, mal birliği ve mal ortaklığının, mukaveleden mütevellit şüf'a, iştira ve vefa haklarının, aile yurtlarının mutlak veya nakil ile mükellef mirasçı nasbının sicile şerhinden veya tescilinden kayıtlı değer üzerinden nispi harç aranılacağı hüküm altına alınmıştır.
Kanuna bağlı (4) sayılı tarifenin I/20-a fıkrasında ise, gayrimenkullerin ivaz karşılığında veya ölünceye kadar bakma akdine dayanarak yahut trampa hükümlerine göre devir ve iktisabında gayrimenkulün beyan edilen devir ve iktisap bedelinden az olmamak üzere emlak vergisi değeri üzerinden (Cebri icra ve şuyuun izalesi hallerinde satış bedeli, istimlaklerde takdir edilen bedel üzerinden) devir eden ve devir alan için ayrı ayrı nispi harç alınacağı hükme bağlanmıştır.
Aynı Kanunun 123 üncü maddesinin üçüncü fıkrasında, Esnaf ve Sanatkarlar Kredi ve Kefalet Kooperatifleri (Bu kooperatifler tarafından bankalardan kullandırılacak krediler için verilecek kefaletler ile Kredi Garanti Fonu İşletme ve Araştırma Anonim Şirketi tarafından verilecek kefaletler dâhil) bankalar, finansman şirketleri, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılacak kredilere, bunların teminatlarına ve geri ödenmelerine ilişkin işlemlerin (yargı harçları hariç) bu Kanunda yazılı harçlardan müstesna olduğu hüküm altına alınmıştır.
Konuyla ilgili olarak yayımlanan 01/11/2005 tarih ve 2005/1 sayılı Harçlar Kanunu Sirkülerinin, "Kredi Kullandıran Kurumlarca Kullandırılacak Kredilerde İstisnanın Sınırı" başlıklı 3 üncü bölümünde;
"492 sayılı Kanunun yukarıda açıklanan 123 üncü maddesi ile kredi kuruluşlarınca kullandırılan kredinin kredi kuruluşuna geri dönüşüne kadar geçecek süreçte bu Kanun hükümlerine göre doğacak harçların aranılmaması öngörülmektedir.
Bu itibarla, bankalar, özel finans kurumları, yurt dışı kredi kuruluşları ve uluslararası kurumlarca kullandırılan kredilerin vadesinde ödenememesi sebebiyle
kredi borçlusunun veya kefillerinin, borca karşılık teminat gösterilen gayrimenkullerinin
krediyi kullandıran kuruluş tarafından satın alınması halinde istisna, söz konusu gayrimenkullerin kredi kuruluşunun aktifine girmesine kadar geçecek süreçte noterde, yargıda, icrada ve tapuda yapılacak işlemler nedeniyle doğacak harçlarla sınırlı olup, şirket aktifine kaydedilen gayrimenkullerin daha sonra satılması işlemlerinin harçtan bağışık tutulmasına imkan bulunmamaktadır."
açıklamasına yer verilmiştir.
Özelge talep formu ve eklerinin incelenmesinden, kredi borçlusu veya kefili olmayan …'e ait taşınmazın şirketinizce …bank'tan alınan borca karşılık teminat gösterilmeksizin kredi borcuna karşılık vefa hakkı ile …bank'a devredileceği anlaşılmıştır.
Buna göre, kredi borcunun teminatı niteliğinde bulunmayan …'e ait söz konusu taşınmazın şirketinizin …bank'a olan borcuna karşılık devredilmesi ve taşınmaz üzerine tapuda vefa hakkı tesis edilmesi işlemlerinin harçtan istisna tutulması mümkün bulunmamaktadır.
Bilgi edinilmesini rica ederim.
(***)
Talebiniz üzerine tayin edilmiş olan bu özelgeye uygun işlem yapmanız hâlinde, bu fiilleriniz dolayısıyla vergi tarh edilmesi icap ederse, tarafınıza vergi cezası kesilmeyecek ve tarh edilen vergi için gecikme faizi hesaplanmayacaktır.